Symposium:De geslaagde aanval op het onderwijs in Nederland.

21 april 2012 b.verkroost 8

Enkele indrukken van het symposium: De geslaagde aanval op het onderwijs in Nederland.( zie ook blog redactie, 10 – 3 -2012)

Het symposium bleek zeer de moeite waard. Het was al schriftelijk, zeer pittig ingeleid door Rein Nobel, die ook de opening verrichtte. Hieronder geen verslag maar enkele persoonlijke indrukken bij wat er zoal gezegd is.
Van Ad Verbrugge mogen we in de kritische discussie over het onderwijs niet moraliseren. Veel narigheid is immers begonnen bij goede bedoelingen, die, en dat zei Hegel al, vaak dialectisch in hun tegendeel omslaan als ze onderdeel worden van een beweging. Toch valt aan dat moraliseren niet altijd te ontkomen als je de streken van sommige machtige onderwijsbestuurders in de krant leest. Ad had het over het ideaal van de ontwikkeling van de “integrale persoonlijkheid”, dat in de onderwijskunde wel een heel merkwaardige vertaling heeft gekregen. (Niet alle onderwijskunde, Willem, het zij even erbij gezegd.)
De volgende spreker, de historicus Henk Singor, was de enige die echt op de vraagstelling van dit symposium, “Is het einde in zicht?”, inging. Zijn antwoord was even simpel als ontnuchterend. Hij dacht van niet. Het utiliteitsdenken, dat de overhand heeft gekregen, maakt een terugkeer naar het uit de 19de eeuw stammende ideaal van onderwijs als compenserende cultuur voor de lagere klassen, onmogelijk. Het streven naar zo hoog mogelijk onderwijs voor zo veel mogelijk mensen heeft in de praktijk geleid tot nivellering en devaluatie. Hij noemde de huidige onderwijsidealen een post-Christelijke vorm van mensenliefde, waarin het zondebesef, dat inhoudt dat de volmaaktheid pas in het hiernamaals bereikt kan worden, ontbreekt. ( We zaten dan ook bij de VU.)
Overigens was het streven naar aardse volmaaktheid ook de 19de eeuw niet vreemd, want ik moest hierbij onmiddellijk denken aan de beroemde regels van Heine:
Ein neues Lied, ei besseres Lied,
O Freunde will ich euch dichten!
Wir wollen hier af Erden schon
Das Himmelreich errichten.
In een geestig betoog legde Andreas Kinneging een belangrijke oorzaak bij wat hij noemt het “vrijheid-gelijkheid-fundamentalisme”, dat onvoldoende tegenwicht krijgt van de evenzeer noodzakelijke discipline en hiërarchie. Het antwoord op de vraag “hoe het nu verder moet”, moet niet bij de sociale wetenschappen gezocht worden, die hij een “mislukt project” noemde, maar bij Plato, Politeia, hoofdstuk 8. Daar staat het allemaal in.
Van het verhaal van Joost Hulshof heb ik geen aantekeningen gemaakt. Het was heel levendig en overtuigend. Die TAL boekjes kunnen dus eigenlijk het vuilnisvat in, maar schijnen nu, met fouten, via de referentiekaders tot wet te zijn verheven. Misschien dat iemand anders hierover nog iets kan zeggen. Ik zie hier nog staan in mijn boekje: even/eerlijk, oneven/oneerlijk.
Ik heb ergens van een onderwijskundige gelezen dat breuken eigenlijk onzedelijk zijn. Dat lijkt me zelfs voor de VU te ver gaan.
Hierna waren we wel toe aan een borrel. We kwamen niets te kort.

8 Reacties

  1. De Gletscher van het Onderwijs
    Bij de “openingszetten” van Hein Nobel miste ik onder de processen die tot de desastreuze ontwikkelingen die zich de afgelopen decennia in het onderwijs hebben voltrokken geleid hebben, te weten de paedagogisering en de ekonomisering, het oneigenlijk gebruik van onderwijs. In aansluiting op de benaming van de andere processen zouden we het proces goed kunnen aanduiden met hypochrèsis, ondergebruik. Onderwijs is een verleidelijk middel om de samenleving egalitair te maken en kinderen onafhankelijk van hun afkomst gelijke kansen te bieden. Het experiment met de middenschool, de invoering van de basisvorming, het oprichten van brede scholengemeenschappen en het instellen van een brugklas zijn daar m.i. zeker geheel of gedeeltelijk op terug te voeren.
    Het was niet de bedoeling van de bijeenkomst om te discussiëren hoe we het onderwijs weer goed op de rails zouden kunnen zetten maar dat werd toch aan het einde van de bijeenkomst aan de sprekers gevraagd. Hun antwoorden waren ontmoedigend: sanering gaat hoe dan ook veel geld en tijd kosten maar het benodigde geld komt er niet en de benodigde tijd kunnen wij ons bij de huidige economische verhoudingen niet permitteren. Maar politici investeren niet graag wanneer het langer dan 4 jaar duurt voor blijkt dat de investering rendeert. Kleine particuliere scholen zouden een ontwikkeling ten goede kunnen inzetten.

  2. Utiliteitsdenken: Kunst op het VMBO
    A.s. woensdag heeft mijn zoon (3 VMBO-TL, VSO) de enige CKV-activiteit in het kader van het lesprogramma van dit jaar. Nu al wekt het zijn weerzin op; hij heeft nog liever wiskunde, en dat wil wat zeggen. Het zit hem niet zozeer in de activiteit zelf, maar in het verplichte “reflecteren” en het aanleggen van een “kunstdossier”. Ik krijg sterk de indruk dat het de school er vooral om gaat uiteindelijk een vink te kunnen zetten bij “kunstdossier compleet”. Gewoon plezier beleven aan kunst en cultuur is er niet bij, maar dat is ook helemaal geen doelstelling van het Examenprogramma Kunstvakken 1 op het VMBO. De eerste twee (van de vier) doelstellingen luiden namelijk (na een hele riedel over “Leren uitvoeren” en “Leren leren”, etc.): “1. De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en het belang van kunst en cultuur in de maatschappij. 2. De kandidaat kan basisvaardigheden toepassen die betrekking hebben op communiceren, samenwerken en informatie verwerven en verwerken.” Godzijdank bestieren de onvolprezen gymdocenten (!) de Schoolvereniging, die leerlingen die dat willen regelmatig op sleeptouw neemt naar muziektheater, cabaret en film. Gewoon samen genieten van kunst (kleine “k”). Gelukkig maar!

  3. Zeker

    Het was zeker een geslaagd symposium. Ook al omdat we niet eerst in groepjes gesplitst werden die verslag moesten uitbrengen. In dat geval hadden de adhd-lijders onder de aanwezigen zich zeker gemanifesteerd. Die moesten nu wachten tot het debat met het forum. Zoveel interessante vragen en opmerkingen dat er – ook door de uitloop – helaas een einde aan gemaakt moest worden.

    Voor de BON-lezers zou het goed zijn als de diverse inleidingen nog gepubliceerd zouden worden en er een weergave zou zijn van de discussie. Maar als ik het goed zag stond er weinig op papier, zodat de freischwebende Intelligenz een vloeiend betoog houden.

    Nu doen we het met deze betrouwbare weergave van Ben en dat ik ook al heel wat.

  4. TAL boekjes
    Wie TAL boekjes intikt bij google krijgt meteen de site waarop `TAL boekjes tegen het licht gehouden van Joost Hulshof is te vinden. Heel interessant.

  5. De aanval op het onderwijs duurt voort.
    De aanval op het onderwijs duurt voort. Op het BON-symposium sprak ik een van de deelnemers aan de avondbijeenkomst over die tussendoelen van SLO voor wiskunde, zie 7662. Ze rapporteerde aan haar eigen collega’s: De domeinen zoals die nu aangeboden zijn, worden waarschijnlijk veranderd in de aloude domeinen algebra, meetkunde en rekenen. In het SLO-verslag lees ik een en ander niet terug.

    www.beteronderwijsnederland.nl/node/8111

  7. Ik vrees dat er aanstaande
    Ik vrees dat er aanstaande donderdag wat APS-ers op de VU mogen zijn.

Reacties zijn gesloten.