80 Mededeling: Japanse lakkist voor € 7.300.000 weer terug van weggeweest

Van  Hollandsche glorie, de VOC die zo slecht niet was en de gelukkige vondst in Frankrijk.

Oog hebben voor het moois van deze wereld is van alle tijden. Zo had de Fransman François Caron (1600-1673) in dienst van de VOC in Japan omstreeks 1640 het plan opgevat om Japans lakwerk als luxe product in Europa te introduceren. Hij leefde toen al 20 jaar in dat land, had goede relaties opgebouwd en had gevoel voor esthetiek. De VOC had een factorij in Japan sinds 1609. Net voor het land op slot ging op Deshima na (1641-1864), heeft hij bij een hofleverancier een tiental uitzonderlijke fraaie lakopbjecten besteld voor de Europese markt. De kist waar het hier over gaat was het mooist en qua dimensie het grootst, extraordinarij schoon. En buitengewoon kostbaar, een beetje teveel van het goede voor de VOC. Het fabricageproces nam meerdere jaren in beslag. Het zeer precieze decor was onder meer geïnspireerd (vooral de voorkant) door de legende van Genji, naar verluidt de eerste roman die ooit geschreven werd. De combinatie van lak en goud met inlegsels van verschillende metalen en paarlmoeder is inderdaad verbluffend met al zijn details en ook door het gebruik van reliëfs die wat dieptewerking geven. Zo omstreeks 1643 kwam de lading via Batavia in Amsterdam aan. De 30-jarige oorlog woedde nog in volle hevigheid. De VOC bleef er mee zitten, totdat de Kardinaal Mazarin (1602-1661) 4 objecten contant kocht in 1658. Daarvan is één in het Victoria- en Albertmuseum terecht gekomen, 2 zijn gekannibaliseerd en de 4e, deze dus, verdwenen na een verkoping tegen een spotprijs in Engeland in 1941. Die koper heeft hem in 1970 ondershands doorverkocht aan een Franse expatrieerde Schell-employee die hem bij zijn overplaatsingen heeft meegesleept totdat hij met pensioen ging in de Loir-et-Cher in de Loirevallei. De vendumeester van ons stadje, Philippe Rouillac (www.Rouillac.com), heeft hem daar 'ontdekt'… Dat de kist nog in zo goede staat verkeert is omdat hij van meet af aan zeer solide in elkaar zat was met koperen hang- en sluitwerk. De foto (zie de annex)  is iets geflatteerd, want het geheel is een beetje dof van ouderdom en behoeft een grondige restauratie om het éclat van het zwart en het goud weer groots tot onze zinnelijke verbeelding te laten spreken.

Naar horen zeggen hingen bij de verkoop alle wereldmusea aan de telefoon. Het is hartverwarmend dat het Rijksmuseum ondanks de crisissfeer de nodige fondsen achter de hand had om de kist naar huis te brengen.

 

5 Reacties

  1. Men moet de ‘richtprijs’ (=

    Men moet de 'richtprijs' (= estimation) niet verwarren met de 'aanvangsprijs om in te zetten' (=mise à prix). De richtprijs was sowieso hoger dan € 3.000.000 en de mise à prix € 200.000. De kist werd afgehamerd op € 5.900.000 en de kosten van 24% (!!!) kwamen daarboven op. Het leeuwendeel van die kosten is een een soort vervangende BTW en komt dus in de zakken van de staat terecht. Het bericht van het NRC is wel zeer onzorgvuldig opgesteld: 'natte' lak in plaats van gesmolten; 'meegenomen' alsof ze het gejat hadden; 'steen'rijk; 'Eerste minister' en ja, 'richtprijs'. Met het onzorgvuldige woordgebruik kreeg het artikeltje onwillekeurig een 'charge' mee, nog verergerd door de klemtoon te leggen op de (te?) hogen bedragen die het Rijksmuseum voor bepaalde voorwerpen betaalde. Maar misschien zie ik spoken…

  2. Nee, je ziet geen spoken,

    Nee, je ziet geen spoken, maar de prijs was veel te hoog. Zeker gezien het budget dat het Rijksmuseum voor aankopen te besteden heeft. Dat komt voor een belangrijk deel door het fenomeen dat duurkoop ook iets zou zeggen over de kwaliteit en dat de veilingopbrengsten aangewend worden om bezoekers binnen te krijgen.

  3. Bekijk de decoratieve details

    Bekijk de decoratieve details bij www.rouillac.com. Het staat op de openingspagina. Het is een grootmeubel stuk met zowat 9 strekkende meter lak+goud decor. Het Rijksmuseum is ook een ‘musée d’arts décoratives’. En een historisch museum. Ik kan niet goed beoordelen of het geld goed besteed is of niet. Voor het prestige van een land en vooral voor de generaties die na ons komen die zich met hun land en met diens geschiedenis moeten kunnen identificeren, zich een beetje trots kunnen voelen, is eigenlijk niets te kostbaar. 400 Jaar geleden was het al veel te duur. Maar extraordinarij schoon… Nog steeds. Inmiddels heb ik een iets betere foto in de bijlage opgenomen. 

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.