Woede over een schoolboek met straattaal

Bijna 500.000 leerlingen van openbare scholen in Brazilië hebben tot woede van politici, schrijvers en academici een gratis schoolboek ontvangen, waarin straattaal met grammaticafouten als acceptabel wordt aangeprezen.
Het Ministerie van Onderwijs, dat in Brazilië verantwoordelijk was voor de verspreiding van het boekje, is door het tumult in grote verlegenheid gebracht.
Nu weten we al langer dat ook in Nederland door leerlingen naast de standaardtaal er ook diverse andere talen worden gebezigd, dat er zijn jongeren zijn bij wie thuis geen Nederlands wordt gesproken, die buiten de deur straattaal praten en op hun mobieltje weer andere talen gebruiken. Niet gek dus dat bij gebrek aan ervaring de schooltaal niet vlekkeloos verloopt.
Taalkundige Joop van der Horst, hoogleraar Nederlandse Taal aan de universiteit van Leuven, beschrijft in zijn boek ‘Het einde van de standaardtaal’ (ik heb er al eerder over geschreven), hoe in de Middeleeuwen de spreektaal, de verschillende Europese dialecten, en de schrijftaal, het Latijn, verschillende onafhankelijke grootheden waren die weinig met elkaar te maken hadden en dat de spreektaal pas in de Renaissance onder de invloedsfeer van de schrijftaal kwam. De digitalisering en de reusachtige verplaatsingsgolf, die mondiaal aan de gang is, zou ervoor gezorgd hebben dat de geschreven en gesproken taal opnieuw uiteen zijn gaan lopen.
Dat het verstandig voor het onderwijs is om met dit fenomeen rekening te houden, betekent niet dat het onderwijs bij de pakken moet gaan neerzitten.
In Brazilië worden er intussen pogingen ondernomen om deze blunder van het ministerie te corrigeren. Een bekende kinderboekenschrijver zegt dat deze actie laat zien dat de Braziliaanse overheid ‘de handdoek in de ring gooit’. Een federale aanklager heeft gezegd justitiële stappen te zullen ondernemen en noemt het boek ‘een misdaad tegen onze jongeren.
Maar de auteur van het boek zegt dat zij erkenning wilde geven aan de ‘levende taal’, zoals die door het volk wordt gesproken.
Brazilië kent nog steeds circa 13 miljoen analfabeten.