Vandaag las ik in de NRC een stuk van Rob Knoppert getiteld ‘Langer jong en dom’.
Knoppert, die al heel wat keertjes de plank heeft misgeslagen, heeft hier volgens mij nu eindelijk eens een keer gelijk.
Hij betoogt dat wij steeds langer op school zitten, dat het eigenlijk niet duidelijk is wat de maatschappij daar nu mee is opgeschoten, en dat één van de effecten daarvan is dat een mens in zijn leven een kleiner aantal jaren productief is.
Als voorbeeld noemt hij Einstein, die maar 15 jaar onderwijs heeft genoten, terwijl zeer velen in Nederland tegenwoordig veel langer op school zitten, en aanmerkelijk stommer de school verlaten (al is de vergelijking hier natuurlijk niet eerlijk).
Hij vestigt hier de aandacht op iets dat inderdaad niet zo vaak genoemd wordt, maar zeker een feit is. Toen ik zelf het lyceum verliet (1970) ging een flink deel van mijn klasgenoten gewoon werken. Lang niet iedereen moest zo nodig studeren.
Hoewel ik de uitgangspunten van BON helemaal onderschrijf, heb ik tegelijkertijd het gevoel dat veel mensen bij ons (in het Nederlandse beroepsleven) overgekwalificeerd zijn voor het werk dat ze in feite doen.
Mijn idee zou dan ook zijn: korter onderwijs, maar inhoudelijk veel intensiever. Áls je dan op school moet zitten, pak het dan ook serieus aan.
Helaas verbindt Knoppert geen consequenties aan zijn analyse.
Een van die consequenties zou wat mij betreft verlaging van de leerplichtige leeftijd moeten zijn. Zo kan je leerlingen die naar school gaan niks vinden of gewoon geen aanleg hebben, de gelegenheid geven eerder aan het werk te gaan.
Er moet dan wel zoiets als tweede-kans onderwijs blijven, opdat diegenen die later merken dat hun carrière er onder lijdt, alsnog een aanvulling op hun opleiding kunnen krijgen. Of, en hoe lang, de overheid die 2e kans moet bekostigen is natuurlijk de vraag.
Een andere consequentie zou moeten zijn dat al die pretvakken in het VO er uit gegooid worden, en dat het studietempo in de overgebleven vakken wat omhoog gaat.
Daar hoor je Knoppert niet over, maar de discussie zelf is interessant genoeg.
Intensieve zoethouderij
Daarin lijkt een groot deel van het onderwijs te veranderen.
> “het gevoel dat veel mensen bij ons overgekwalificeerd zijn voor het werk dat ze in feite doen.”
Ik vermoed dat je er op doelt dat hun werkzaamheden in de loop der tijd inhoudelijk zijn uitgehold? Als de verbonning (dank Daadje) snel ingezet wordt, veranderen overgekwalificeerden hopelijk weer terug in goed gekwalificeerden. Als we wachten totdat alle onderwijspersoneel is aangepast aan Het Nieuwe (Niet) Leren, dan zijn de rapen niet alleen gaar-, maar grijsgekookt……
Planeten Paultje
Re: zoethouderij
Ik moet me duidelijker uitdrukken.
Met bij ons bedoel ik: in de Nederlandse maaschappij.
Er zijn helemaal niet zo veel banen waar je zonder geweldige opleiding niet in zou kunnen functioneren.
Talloze gemeenteambtenaren zijn academisch opgeleid, terwijl lezen, schrijven en rekenen eigenlijk de enige dingen zijn die ze nodig hebben.
Talloze mensen in het bedrijfsleven werken óf commercieel (korte bedrijfsopleiding voldoende) óf administratief (HAVO of korte administratieve opleiding voldoende).
Mijn eigen loopbaan in de automatisering had ik met uitsluitend HBS (voorloper van wat nu atheneum heet) uitstekend kunnen doen.
En natuurlijk zijn er nog tal van beroepen waar je wel degelijk een serieuze vooropleiding voor moet hebben. Docent is daar één van.
Helaas kan je de lerarenopleiding geen serieuze vooropleiding noemen.
lerarenopleiding
Quote: Helaas kan je de lerarenopleiding geen serieuze vooropleiding noemen.
Daar zou ik toch graag het woordje “meer” tussen zien. Ik ben van de eerste éénvakkige lichting (1990) en heb nog wel eens contact met mijn eigen opleiding en daarnaast nog wel eens wat stagiaires in de klas.
Het verschil toen-nu is evident (om in wasmiddelenreclame-kretologie te blijven: het produkt is significant … ehh, verslechterd).
Wellicht dat daarvoor (MO-A en -B) de opleidingen nóg beter waren. Daar kan ik niet over oordelen; slechts over wat ik zelf hoor en zie, doe en heb gedaan en wat ik nu aan afgeleverde kwalititeit zie. En dat laatste stemt mij inderdaad niet vrolijk.
opleidingen
MO-A en MO-B waren destijds over het algemeen prima opleidingen. Ik durf te stellen dat de vroegere docent met MO-A beter voor zijn taak was toegerust dan de meeste “docenten”die nu van de HBO-opleidingen komen.
Re: lerarenopleiding
Beste geschiedenisleraar. Ik ben ervan overtuigd dat S.Stevin die “meer” er in gedachten zeker tussen had.
wel of geen abstinentie
Onderwijs moet veel meer zijn dan een minimale beroepsopleiding. Voor dat meerdere moet je echter geen mensen tegen hun zin op school houden. Maar je moet in principe wel eisen dat mensen zich kwalificeren voor een beroep waarmee ze in hun levensonderhoud kunnen voorzien. In alle gevallen moet de tijd die voor onderwijs gebruikt wordt goed gebruikt worden waartoe ook hoort het bepalen wat iemand kan en graag zou doen. Overigens is het moeilijk te meten wanneer en hoe vaak mensen hun werk beter doen wanneer hen meer dan het minimum geleerd is. Probeer enerzijds voortijdige schoolverlaters met nauwelijks kans op een baan onder druk te zetten om een kwalificatie te halen. Anderzijds, als het je niet lukt om minimalisten van het nut van extra’s te overtuigen moet je niet toch proberen hen met verdere kennis en inzicht te verrijken.
Re: abstinentie?
Abstinentie is toch: geen sex, geen drank en andere onthouding? Ik begrijp niet wat u daar mee bedoelt.
Maar om terug te komen op die sjieke ‘kwalificatie’.
Welke kwalificatie moet een ambtenaar van de burgerlijke stand hebben? Wat moet een juf die zwemles geeft aan 10-jarigen kunnen? Wat moet een kassajuffrouw kunnen? Wat moet een verkoopster van V&D kunnen?
Van mij hoeven al die mensen niet zo geweldig goed opgeleid te zijn. Lezen, schrijven, rekenen en beschaafde omgangsvormen, dan zijn we er wel zo’n beetje. De rest leren ze in de praktijk wel.
P.S. De zwemjuf begint natuurlijk in het ondiepe bad.
Dalrymple en leerplicht
Zie in verband hiermee ook het stuk van Dalrymple over de oprekking van de leerplicht in Groot-Brittannië (al eens eerder op dit forum geplaatst):
www.socialaffairsunit.org.uk/blog/archives/001343.php