Keerpunt

 

Het is de laatste jaren gewoon geworden dat het Nederlandse onderwijs slecht scoort  bij internationale onderzoeken naar de geleerde basisvaardigheden.

Het laatste Pisa-onderzoek geeft aan dat 39 procent van de 15-jarigen zo slecht leest dat zij niet goed mee kunnen komen  op school en in de samenleving.

De Volkskrant vroeg zich af waarom Nederland, toch een rijk en breed ontwikkeld land, het zo slecht doet vergeleken met andere landen (Volkskrant, 12 september 2026).

Zo ging men kijken in Ierland, dat juist heel goed presteert. Men kreeg te horen  dat dit o.m. te maken heeft met de status van het leraarsberoep: “De opleidingen  zitten elk jaar vol en dat terwijl alleen de studenten met de hoogste eindexamencijfers worden toegelaten.”

Een Nederlandse docent, verbonden  aan de pabo, die dit nader ging onderzoeken, zegt : “Het theoretische niveau van Ierse leraren ligt veel hoger dan in Nederland.”

Tja, als je dat vergelijkt met de Nederlandse pabo-opleidingen doen wij het ongetwijfeld veel minder goed. Als je alle hoger-onderwijs opleidingen in ons land vergelijkt zul je zien dat de pabo helemaal onderaan in de intellectuele rangorde zit. Een slechte uitgangspositie dus..

 

Ook een vergelijking met het Engelse onderwijs valt slecht voor ons uit, zo blijkt uit het artikel. Men is daar sinds 2010 weer meer waarde gaan hechten aan traditioneel onderwijs, met bijbehorende discipline. Daarbij is de nadruk komen te liggen  op kennisverwerving, strenge examens en kernvakken als Engels, wiskunde en wetenschap (science).De resultaten van de scholen worden ook gepubliceerd en de kwaliteit is mede daardoor vooruit gegaan.

Je zou denken dat het ook in Nederland beter zou moeten kunnen. Maar dan moet ik denken aan de uitspraak van de Romeinse dichter Vergilius : “Facilis descensus Averno” : “Het is gemakkelijk af te dalen naar de onderwereld, maar daarvandaan terug te keren, dat is pas echt moeilijk”.

Beslist heel moeilijk, maar niet onmogelijk, zoals het Engelse voorbeeld leert.

Misschien helpt het om te bedenken dat ook de status van ons land, en ook de welvaart, mede bepaald wordt door de kwaliteit van het onderwijs.

 

 

J.C. Traa