Intellectueel en elitair

JCTraasv2.jpg

Het Haagse gymnasium ‘Sorghvliet’ zal niet ontevreden zijn  met de gratis publiciteit die de komst van de kroonprinses met zich mee brengt.

De journalist David Bremmer, zelf oud-leerling, probeerde wat meer te weten te komen over deze school (BN DeStem, 22 augustus).

De inlichtingen die hij kreeg zijn voor de doorsnee lezer ongetwijfeld zeer bevredigend, voor iemand die het onderwijs van binnen en van buiten kent, enigszins bedenkelijk.

 Eén van de leraren, een classicus, noemt als pré van deze school ‘ het aantal afvallers dat vergeleken met andere gymnasia extreem laag ligt.’

Zo, dat is mooi. Komt dat door een streng toelatingsbeleid? Of door aanpassing van de eisen?

De leraar zegt: ‘Wij pamperen onze leerlingen een beetje, op de een of andere manier verzinnen we altijd wat om iedereen erbij te houden.’

Wat zouden ze dan wel verzinnen? Enne, hoeveel leerlingen van allochtone afkomst zitten er op deze school?

Aan deze classicus wordt ook gevraagd waarom hij nog steeds op deze school zit. Vooral uit liefde voor zijn vak, zegt hij: ‘Leerlingen met Homerus, Vergilius en Herodotus kennis te laten maken, blijft het mooiste wat er is.’

Mijns inziens moet het gestelde met een korreltje zout (cum grano salis) genomen worden. Ik heb de examenprogramma’s van de afgelopen jaren gezien en de eindexamenvertalingen, en hoewel het mooi gepresenteerd wordt – het bereikte niveau is zeer bescheiden.

 

In dat licht vind ik ook de opmerkingen van de eveneens geraadpleegde oud-rector van de school curieus. Hij zegt: ‘Een gymnasium kan niet anders dan intellectueel en elitair zijn want het richt zich op de beste leerlingen.’

Ook dat klinkt mooi maar is het ook waar? Het gymnasium is een v.w.o. opleiding met een kleine dosis klassieke talen. Die klassieke talen maken de opleiding niet intellectueler of meer elitair dan de andere v.w.o. vakken. En getalsmatig is de gymnasiale opleiding – men denke aan de enorme groei – ook al niet exclusief meer.

 

De oud-rector van Sorghvliet vindt ook niet dat het gymnasium een school is voor ‘Ons Soort Mensen’.

Ik kan me voorstellen dat hij dat zegt maar toch meen ik dat het ‘ons soort mensen’ motief wel degelijk belangrijk is. Dat is onvermijdelijk maar het leidt niet per se tot een intellectueel veeleisende opleiding.

Waarom ook? De eindexameneisen zijn voor alle v.w.o. scholen gelijk en in de loop van de jaren aangepast aan de grotere toestroom van leerlingen. Dit is al jaren lang bekend en iedereen, nou ja, bijna iedereen, is daar gelukkig mee.  We gaan ons toch niet druk maken over het feit dat er ook leerlingen zijn , zeker op gymnasia, die veel méér zouden kunnen leren?

 

J.C. Traas

 

5 Reacties

  1. Het is waar, de

    Het is waar, de sociaaldemokraten hebben zich met succes ingespannen om het Gymnasium zo veel mogelijk uit te kleden. En dat niet om het schooltype beter te laten aansluiten bij zijn naam. Het op het oude Gymnasium gegeven onderwijs heette net als dat van de universiteiten toentertijd Hoger Onderwijs. Je mag dus verwachten dat dat de Gymnasia, ondanks de bijna gelijkschakeling met het gewone VWO,naar een akdemische en intellecte ambiance blijven streven. En vanuit de hoop daarop willen veel ouders nog steeds hun kinderen naar een zelfstandig Gymnasium sturen. De sociaaldemokraten proberen het het gymnasium steeds moeilijker maken. Te weinig lesuren voor klassieke talen, te weinig grammatika en te weinig vertaaltraining voor die vakken. De laatste aanval op het gymnasium als school met intellectuele ambiance was het afpakken van het recht om zelf vast te stellen of een bepaald kind qua intelligentie, habitus en voorbereiding gymnasiumgeschikt is.  Eindexamen doen in 2 klassieke talen is bijna onmogelijk geworden. Het op het eindexamen vertalen van een niet eerder geziene tekst van een klassieke schrijver begint een te zware opgave te worden. De kennismaking van de leerlingen met Homeros, Vergilius en Herodotos begint  steeds oppervlakkiger te worden maar dat is natuurlijk niet iets wat de genoemde classicus wilde. Hij uitte wat hij wel wilde.  De toetsen van Gymnasiasten op een zelfstandig Gymnasum zijn meestal zwaarder dan die welke Gymnasiasten op een scholengemeenschap ondergaan. Er komen ook veel kinderen op het Gymnasium die geen intrinsieke behoefte hebben om klassieke talen te leren. Dat leidt ertoe dat de positie van Grieks in de onderbouw moeilijk is. De meeste leerlingen laten namelijk Grieks vallen in de bovenbouw.XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 
    Ouders weten heel zeker dat op een scholengemeenschap niet naar een akademische ambiance en Bildung gestreeft wordt en sturen hun kinderen daarom maar naar de in dit opzicht minst slechte school. Laten de Zelfstandige Gymnasia voortgaan met het tegen de verdrukking handhaven van een zo hoog mogelijk niveau.
  2. Onderwijsminister Cals heeft

    Onderwijsminister Cals heeft voordat hij de Mammouthwet invoerde niet onderzocht of er ouders en leerlingen waren die wilden dat het Gymnasium bleef bestaan en of handhaving van een ouderwets Gymnasium naast allerlei onderwijsvernieuwingen mogelijk was. Het waren de overheid en de onderwijsdeskundigen die voortaan zouden bepalen wat goed voor een leerling was. Nu veel mensen een renaissance van de universiteiten met meer aandacht voor Bildung en universaliteit willen heeft het Gymnasium misschien kans om iets van zijn oude glorie terug te winnen. Naast Latijn en Grieks werden vroeger op de  Gymnasia meer dan twee leervakken zonder directe toepasbaarheid onderwezen namelijk Euklidische Meetkunde en Analytische Meetkunde. Eerstgenoemde zelfs op Gymnasium-alfa tot en met het eindexamen. Het oude Gymnasium-bèta was een juweeltje van akademische bsisvorming. Er werden stevige bases gelegd voor intramenselijke communicatie op hoog niveau en voor het begrijpen en omgaan met de ons omringende natuur. Latijn en Grieks en (facultatief) Hebreeuws aan de talenkant en echte wiskunde aan de kant van de natuurwetenschappen. Er bestaat een vereniging van zelfstandigd Gymnasia en een vereniging van ouders van leerlingen van zelfstandige Gymnasia. Nu op de universiteiten krachten werkzaam zijn die proberen aan de ver doorgeschoten kanalisatie van het hele onderwijs te ontkomen zouden ook zij in actie moeten komen voor hun eigen stroompje. Het Gymnasium is als een beekje in een agrarisch landschap. In een vlaag van rendementsdenken werd het gekanaliseerd. Daarna werd het ze veel mogelijk weer in zijn oude toestand teruggebracht. Zo zou het ook met de zelfstandige Gymnasia moeten gaan.

  3. @Malmaison: Je verwijt

    @Malmaison: Je verwijt 'sociaaldemocraten' de teloorgang van het klassieke gymnasium en verwijst naar de invoering van de Mammoetwet door Jo Cals.

    Het zal je toch bekend zijn dat Cals geen sociaaldemocraat was maar een christendemocraat (KVP)? Cals bouwde voort op het werk van de eerdere onderwijsminister Rutten, die een 'Onderwijsplan' voor een vierjarige "Algemene Middelbare School" behelsde. Ook Rutten was van de KVP, en was op zijn beurt schatplichtig aan oud-onderwijsminister Gerrit Bolkestein, die enkele jaren eerder een 'Schema van de Organisatie van het Onderwijs' had geproduceerd, waarin een vierjarige 'Algemene Middelbare School' en een zesjarig 'lyceum' waarin het gymnasium zou worden opgenomen, en voor al deze schooltypen één brugklas… Bolkestein was van de VVD.

    Tijdens de PvdA-CDA-kabinetten in de jaren vijftig (de periode-Drees) kwam het niet tot wetgeving op dit gebied. Pas nadat er een kabinet zonder de PvdA was aangetreden (De Quay: KVP, VVD, ARP, CHU) kwam het na vier jaar tot de Mammoetwet (1963), met steun van de regeringspartijen.

    Een paar KVP- en ARP-ministers van Onderwijs later (Bot, Diepenhorst, Veringa) werd de Mammoetwet in 1968 van kracht.

    Er is geen enkele 'sociaademocratische' Onderwijsminister aan te pas gekomen.

    Feiten zijn leuke dingen. Leerzaam vooral. En ze kunnen een mens voor misvattingen behoeden.

     

  4. @ j.c. traas @ getalsmatig

    @ j.c. traas @ getalsmatig

     

    Er zijn (2015) ruim 32,000 leerlingen in 38 zelfstandige gymnasia in NL (www.gymnasia.nl)

     

     

  5. @ malmaison en couzijn. Als

    @ malmaison en couzijn. Als je 'gymnasium' en 'mammoetwet' loskoppelt, kun je het rode streven naar het gladstrijken van alle rimpelingen in de warme gelijkheidsdeken duidelijk zien. De uitspraken van '68-er Jacques Wallage (van studentenactivist in Groningen naar landelijk politicus) vormt een jubelkoor daarin. De misstappen van de PvdA (in wisselende coalities) sinds de jaren zeventig van de vorige eeuw (hier, daar, en ook hier) zijn bekend. PvdA = gelijkheid (met schaalvergroting zodat echt 'iedereen mee kan doen') en dwang (echt 'iedereen moet meedoen'). CDA = bijzonder confessioneel onderwijs (en bezuinigingspolitiek). VVD = efficiency (en schaalvergroting uit bezuinigingspolitiek?) en vrijheid. D66 = ? meer geld naar het onderwijs? meer EU-beleid? GroenLinks = bijzonder neutraal onderwijs (en nog radicaler gelijkheidsstreven). Aan de veren kent men de vogel: PvdA dus. In een coalitie is het geven en nemen. Als je met de PvdA in zee gaat, weet je dat de (symbolische) stokpaarden van het onderwijs van stal worden gehaald. Op Haagse symboolpolitiek ('de kroonjuwelen'; herkenbaarheid van een partij) is 'slikken of stikken' van toepassing. 'Wetenschappelijke' sociologen (waren ook '68-ers) ondersteunen de PvdA-politiek in de media. PvdA, 'de onderwijspartij'. D66 pretendeert het nu te zijn, terwijl SP als nieuwere partij meer stemmen in het onderwijs werft.

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.